Verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen: wat betekent dit voor ondernemers?
Het kabinet heeft opnieuw een stap gezet richting een verplichte basisverzekering voor arbeidsongeschiktheid voor zelfstandigen. Het wetsvoorstel, officieel de Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen (BAZ), is inmiddels naar de Tweede Kamer gestuurd.
Voor veel ondernemers roept dit direct vragen op.
Moet straks iedere zzp’er verplicht een verzekering afsluiten?
Wat gaat dat kosten?
En kun je er ook onderuit?
We zetten voor jou de belangrijkste punten op een rij.
Waarom wil de overheid dit?
Op dit moment is ongeveer driekwart van de zelfstandigen niet verzekerd tegen arbeidsongeschiktheid.
De belangrijkste redenen:
- Een AOV is vaak duur
- Sommige ondernemers kunnen zich door leeftijd of gezondheid niet verzekeren
- Veel ondernemers nemen bewust het risico
Het gevolg is dat zelfstandigen bij langdurige ziekte vaak geen inkomen meer hebben en uiteindelijk op bijstand zijn aangewezen.
Volgens het kabinet is dat maatschappelijk onwenselijk. Daarom wil men een basisvangnet voor alle zelfstandigen.
Hoe ziet de nieuwe basisverzekering eruit?
Hoewel het wetsvoorstel nog behandeld moet worden, zijn de hoofdlijnen inmiddels bekend.
- Maximale premie ongeveer € 171,- per maand
De premie wordt vastgesteld op ongeveer 5,4% van de winst, met een maximum van circa €171 bruto per maand. - Wachttijd van twee jaar
De verzekering keert pas uit nadat iemand twee jaar arbeidsongeschikt is.
De eerste twee jaar moet een ondernemer dus zelf overbruggen (bijvoorbeeld via spaargeld of een private verzekering).
- Uitkering op minimumniveau
De uitkering bedraagt maximaal het wettelijk minimumloon.
Het is dus nadrukkelijk een basisverzekering en geen volledige inkomensverzekering.
- Dekking tot AOW-leeftijd
De verzekering loopt in principe door tot de AOW-leeftijd.
Voor wie geldt de regeling?
De basisverzekering geldt in principe voor alle zelfstandig IB ondernemers tot de AOW-leeftijd.
Er zijn echter belangrijke uitzonderingen.
De verplichting geldt niet voor:
- Ondernemers die al een private AOV hebben die aan de voorwaarden voldoet
- Zelfstandigen die werken via een BV-structuur
- Ondernemers die kiezen voor een opt-out via een private verzekering.
Dat betekent dat veel ondernemers straks een keuze hebben:
publieke basisverzekering of private AOV.
Wanneer gaat dit in?
Hoewel de wet nu naar de Tweede Kamer gaat, duurt het nog even voordat de regeling daadwerkelijk ingaat. De verwachting is dat de verplichte verzekering pas rond 2030 volledig wordt ingevoerd. Er komt waarschijnlijk een overgangsperiode zodat ondernemers zich kunnen voorbereiden.
Wat betekent dit voor ondernemers?
Voor veel ondernemers verandert er voorlopig nog niets. Maar het is wel verstandig om alvast na te denken over je situatie.
Drie vragen die ondernemers zichzelf kunnen stellen:
- Wat gebeurt er met mijn inkomen als ik twee jaar niet kan werken?
- Heb ik voldoende spaargeld of reserves?
- Past een private AOV misschien beter bij mijn situatie?
De verplichte basisverzekering is namelijk bewust beperkt van omvang. Veel ondernemers zullen alsnog kiezen voor een aanvullende private verzekering.
Ons advies aan ondernemers
De discussie over de verplichte AOV loopt al jaren en lijkt nu echt richting wetgeving te gaan. Voor ondernemers betekent dit dat arbeidsongeschiktheid niet langer volledig een eigen keuze blijft.
Het is daarom verstandig om nu al na te denken over:
- Een eigen financiële buffer
- Een broodfonds
- Een private AOV
- Of een combinatie daarvan
Wie dat op tijd regelt, heeft straks vaak meer keuze en meer flexibiliteit.
